Przejdź do treści

B1–B2

Werden, wurde i würde: przyszłość, strona bierna i zmiana

Odróżnij werden, wurde i würde oraz worden i geworden. Futur I, strona bierna i Konjunktiv II z tabelami i ośmioma ćwiczeniami.

Dilelang · Zaktualizowano

Jeden czasownik, różne funkcje

Nie tłumacz wszystkich tych form tak samo. Spójrz, co towarzyszy czasownikowi: rzeczownik lub przymiotnik może wyrażać zmianę, bezokolicznik tworzyć czas przyszły, a imiesłów stronę bierną. Liczy się też przegłos: wurde opisuje przeszłość, a würde może przedstawiać hipotezę lub uprzejmą prośbę.

Więcej przykładów porównania czynności i stanu znajdziesz w poradniku o stronie biernej z werden i sein.

Wurde i würde to różne formy

Wurden i würden występują z wir, sie i Sie; ich oraz er/sie/es wymagają wurde i würde. Wurde nie oznacza zawsze strony biernej: występuje też w Ich wurde Arzt. Funkcję określa cała konstrukcja.

PodmiotPräsensPräteritumKonjunktiv II
ichwerdewurdewürde
duwirstwurdestwürdest
er / sie / eswirdwurdewürde
wirwerdenwurdenwürden
ihrwerdetwurdetwürdet
sie (Plural) / Siewerdenwurdenwürden

Werden: zmiana i przyszłość

Z rzeczownikiem lub przymiotnikiem werden oznacza stawanie się lub zmianę stanu: Ich werde Arzt. i Es wird kalt. W Präteritum: Ich wurde Arzt.; w Perfekt: Ich bin Arzt geworden. Tutaj imiesłów to geworden, a czasownik posiłkowy to sein.

Futur I tworzy odmienione werden + bezokolicznik: Ich werde morgen ins Kino gehen. W prostym zdaniu oznajmującym czasownik posiłkowy zajmuje pozycję 2, a bezokolicznik stoi na końcu. Przyszłość można też wyrazić czasem teraźniejszym z określeniem czasu: Morgen gehe ich ins Kino.

Ich werde Arzt werden. to poprawny Futur I: pierwsze werde jest posiłkowe, drugie werden oznacza „zostać”. Zdanie nie jest wyłącznie potoczne; zależnie od kontekstu może wystarczyć Ich werde Arzt. Werden + bezokolicznik może też wyrażać przypuszczenie; tutaj omawiamy znaczenie czasowe.

Strona bierna: wird, wurde i worden

Strona bierna czynnościowa skupia się na działaniu dotyczącym podmiotu. Odmieniamy posiłkowe werden i łączymy je z Partizip II głównego czasownika. Nie myl tego imiesłowu z bezokolicznikiem w Futur I.

CzasSchematPrzykład
Präsenswerden + Partizip IIDie Suppe wird gekocht.
Präteritumwerden (Präteritum) + Partizip IIDie Suppe wurde gekocht.
Perfektsein + Partizip II + wordenDie Suppe ist gekocht worden.

W Perfekt tej strony biernej używamy odmienionego sein + Partizip II + worden: Die Suppe ist gekocht worden. Nie używamy tu gekocht geworden. Natomiast Ich bin Arzt geworden. opisuje zmianę i wymaga geworden.

Die Tür ist geschlossen. opisuje stan drzwi; Die Tür ist geschlossen worden. przedstawia czynność ich zamknięcia w Perfekt. Nie zastępuj jednej konstrukcji drugą automatycznie.

Od strony czynnej do biernej, również w przyszłości

Porównaj Peter kocht die Suppe. i Die Suppe wird von Peter gekocht. Die Suppe staje się podmiotem; von Peter wskazuje wykonawcę i można je pominąć. Wird gekocht opisuje proces gotowania; nie zakłada, że zupa jest już gotowa.

Futur I strony biernej: odmienione werden + Partizip II + werden: Die Suppe wird von Peter gekocht werden. Pierwsze wird oznacza przyszłość; gekocht werden jest bezokolicznikiem strony biernej. Dwie formy werden są poprawne.

Würde, wäre i hätte: sytuacje hipotetyczne

Würde + bezokolicznik wyraża sytuacje hipotetyczne: Wenn ich im Lotto gewinnen würde, würde ich mir ein Auto kaufen. W zdaniu z wenn czasownik posiłkowy stoi na końcu; po całym zdaniu podrzędnym zdanie główne zaczyna się od würde. Uprzejma prośba to Würden Sie bitte die Tür schließen?

Dla sein i haben częste są bezpośrednie formy wäre i hätte: Wenn ich reich wäre, hätte ich mehr Zeit. Oznacza to tutaj „Gdybym był bogaty, miałbym więcej czasu”, nie przeszłość. Wenn ich im Lotto gewinnen würde, wäre ich reich. również dotyczy hipotetycznej teraźniejszości lub przyszłości.

Umlaut zmienia tryb: fakt przeszły a hipotetyczna możliwość lub konieczność. Przykład: Ich konnte gestern nicht ins Kino gehen, weil ich krank war. Aber ich könnte heute gehen. Könnte nie oznacza tu przeszłości. Porównaj też konnte/könnte, musste/müsste, hatte/hätte, war/wäre i wurde/würde.

Przeszłość, która nie nastąpiła

Aby wyobrazić sobie inną przeszłość, użyj hätte lub wäre + Partizip II: Ich wäre ins Kino gegangen, wenn ich Zeit gehabt hätte. Ich hätte das Auto gekauft, wenn ich genug Geld gehabt hätte. opisuje zakup, który nie nastąpił.

Wybierz hätte lub wäre według czasownika posiłkowego w Perfekt:

ich bin gegangen→ich wäre gegangen
ich habe gekauft→ich hätte gekauft

Wäre i hätte same nie zawsze oznaczają przeszłość: decydują imiesłów i kontekst. Reguła obejmuje czasowniki z tych przykładów; konstrukcje z modalnymi wymagają innych schematów.

Ćwiczenia

Wybierz poprawną odpowiedź. Po odpowiedzi zobaczysz rozwiązanie i wyjaśnienie.

Werden · Wurde · Worden · Geworden

  1. Sytuacja: Futur IIch ___ morgen ins Kino gehen.werde · wirst · werden · würde
  2. Sytuacja: PräteritumDie Suppe ___ gekocht.wurde · würde
  3. Sytuacja: PräteritumDie Suppen ___ gekocht.wurden · werden · wurde · würden
  4. Die Suppe ist gekocht ___.worden · geworden
  5. Ich bin Arzt ___.worden · geworden
Pokaż odpowiedzi i wyjaśnienia
  1. werde — Ich werde morgen ins Kino gehen. — Futur I: z ich używamy werde + bezokolicznik gehen.
  2. wurde — Die Suppe wurde gekocht. — Strona bierna w Präteritum, liczba pojedyncza: wurde + gekocht; to nie hipoteza.
  3. wurden — Die Suppen wurden gekocht. — Die Suppen jest w liczbie mnogiej: wurden, bez przegłosu.
  4. worden — Die Suppe ist gekocht worden. — Perfekt strony biernej: ist + gekocht + worden.
  5. geworden — Ich bin Arzt geworden. — Zmiana zawodu wymaga sein + geworden, nie worden.

Konjunktiv II

  1. Wenn ich reich ___, ___ ich mir ein Auto kaufen.Wenn ich reich wäre, würde ich mir ein Auto kaufen. · Wenn ich reich war, wurde ich mir ein Auto kaufen. · Wenn ich reich wäre, würde ich mir ein Auto gekauft.
  2. Ich ___ ins Kino gegangen, wenn ich Zeit gehabt hätte.wäre · hätte
  3. Ich ___ das Auto gekauft, wenn ich genug Geld gehabt hätte.hätte · wäre
Pokaż odpowiedzi i wyjaśnienia
  1. Wenn ich reich wäre, würde ich mir ein Auto kaufen. — Wenn ich reich wäre, würde ich mir ein Auto kaufen. — Hipotetyczna teraźniejszość: wäre dla sein oraz würde + kaufen.
  2. wäre — Ich wäre ins Kino gegangen, wenn ich Zeit gehabt hätte. — Gehen ma tu w Perfekt sein: wäre + gegangen.
  3. hätte — Ich hätte das Auto gekauft, wenn ich genug Geld gehabt hätte. — Kaufen ma tu w Perfekt haben: hätte + gekauft.

Źródła do pogłębienia

Wyjaśnienia i ćwiczenia w tym poradniku przygotował Dilelang. Możesz sprawdzić i zgłębić zagadnienia w tych źródłach:

Wykorzystaj wiedzę w praktyce

Dilelang łączy ścieżkę gramatyki A1–B2, fiszki w Skrzyni słów i powtórki w Kuźni Błędów. Aplikacja jest już w App Store i Google Play. Zrób test A1: dziesięć pytań takich jak w aplikacji.

Zrób test A1