A2–B1 · Sıfatlar
Almancada sıfat çekimi: tablolar ve alıştırmalar
Belirli artikelden, belirsiz artikelden sonra ve artikelsiz kullanılan Almanca sıfat eklerini öğren. Hâllere göre tablolar ve açıklamalı alıştırmalar.
Dilelang · Güncellenme tarihi:
Sıfatın eki ne zaman değişir
İsmin önünde duran bir sıfat ek alır: ein gutes Buch (“iyi bir kitap”). sein fiilinden sonra yüklem olarak kullanılırsa çekilmez: Das Buch ist gut. (“Kitap iyi”). Türkçede sıfat hiç ek almadığı için bu konu başta yabancı gelebilir.
Eki seçmek için hâli, cinsiyeti, sayıyı ve artikel türünü bilmen gerekir. Önce bu dört şeyi belirle; doğrudan -e ile -en arasında seçim yapmaya çalışmak genellikle hataya götürür.
Hâlleri henüz ayırt edemiyorsan Akkusativ ve Dativ ile başla. Aşağıdaki tablolar kelimelerin tamamını değil, ekleri gösterir.
Belirli artikelden sonra: zayıf çekim
der, die, das ve biçimleriyle artikel zaten çok fazla dilbilgisel bilgi taşır. Sıfat -e ya da -en alır.
| Hâl | Eril | Dişil | Nötr | Çoğul |
|---|---|---|---|---|
| Nominativ | -e | -e | -e | -en |
| Akkusativ | -en | -e | -e | -en |
| Dativ | -en | -en | -en | -en |
| Genitiv | -en | -en | -en | -en |
der kleine Hund ile Ich sehe den kleinen Hund. cümlesini karşılaştır. İkinci cümlede eril isim Akkusativ’e geçer: hem artikel hem sıfat değişir. mit dem kleinen Hund ifadesinde Dativ -en ister.
İşe yarar bir kısayol: -e alan beş yeri aklında tut; yalın hâl tekildeki üç yer ile Akkusativ’deki dişil ve nötr. Bu tablonun geri kalanı -en alır.
ein’dan sonra: karma çekim
Belirsiz artikelin her zaman görünür bir eki yoktur. ein guter Tee ve ein gutes Brot ifadelerinde cinsiyeti ve hâli sıfat gösterir. einem ya da einen sonrasında -en kullanılır.
| Hâl | Eril | Dişil | Nötr |
|---|---|---|---|
| Nominativ | -er | -e | -es |
| Akkusativ | -en | -e | -es |
| Dativ | -en | -en | -en |
| Genitiv | -en | -en | -en |
ein’ın çoğulu yoktur. Başka bir belirleyici olmadan “iyi kitaplar” demek için bir sonraki tablodan gute Bücher kullanılır. İyelik sözcüklerinin ve kein’in ise çoğul biçimleri vardır: meine guten Bücher ve keine guten Bücher.
Artikelsiz: güçlü çekim
Artikel yoksa sıfat daha fazla dilbilgisel bilgi taşır. frischer Tee, frisches Brot ve mit frischem Brot ifadelerine bak.
| Hâl | Eril | Dişil | Nötr | Çoğul |
|---|---|---|---|---|
| Nominativ | -er | -e | -es | -e |
| Akkusativ | -en | -e | -es | -e |
| Dativ | -em | -er | -em | -en |
| Genitiv | -en | -er | -en | -er |
Eril ve nötr Genitiv’e dikkat et: sıfat -es değil -en alır; örneğin der Geschmack frischen Brotes (“taze ekmeğin tadı”). Burada Genitiv işaretini isim taşır.
Dört adımlı bir yöntem
- İsmi belirle: Buch nötr ve tekildir.
- Hâli belirle: Ich lese … cümlesinde kitap Akkusativ nesnedir.
- Artikele bak: ein ile karma tabloyu seçersin.
- Akkusativ ile nötrü birleştir: -es. Sonuç: Ich lese ein interessantes Buch.
Artikelin biçimini unutma: yalnızca sıfat ekini öğrenmek cümleyi yarım bırakır. Her ismi artikeliyle öğrenmek de faydalıdır.
Ek alıştırmaları
klein, frisch ya da freundlich sıfatının ekini tamamla:
- Der klein___ Hund schläft.
- Ich sehe den klein___ Hund.
- Ein klein___ Kind spielt.
- Ich spiele mit einem klein___ Kind.
- Frisch___ Brot schmeckt gut.
- Wir sprechen mit freundlich___ Menschen.
Cevapları ve açıklamaları göster
- kleine: belirli artikel, eril yalın hâl.
- kleinen: belirli artikel, eril Akkusativ.
- kleines: görünür eki olmayan ein, nötr yalın hâl.
- kleinen: einem Dativ'i zaten gösterir; karma tablo -en kullanır.
- Frisches: artikelsiz, nötr yalın hâl.
- freundlichen: artikelsiz, mit yüzünden Dativ çoğul.
Daha fazlası için kaynaklar
Bu rehberdeki açıklamalar ve alıştırmalar Dilelang'a aittir. Şu Almanca dilbilgisi kaynaklarına göz atabilirsin: